Kömür gözetimi
Türkiye santraller için büyük miktarda termik kömür, çelik fabrikaları için koklaşabilir kömür ithal ediyor. Ağırlık draft survey ile belirlenir; fiyat ise kaliteye bağlıdır. Bu yüzden tahliyedeki numune ve analiz, son faturanın büyük kısmını belirler.
Numune alma
Numune, tahliye boyunca küçük parçalar halinde alınır — kepçeden, konveyörden ya da stoktan — kontratta yazan yönteme göre, genellikle ISO 13909 ya da ASTM D2234. Yükün tamamına yayılmış parçalar almak, tek bir yerden çok parça almaktan daha önemlidir: kömürün kalitesi ambardan ambara ve katmandan katmana değişir. Toplam numune küçültülür ve alıcı, satıcı ve hakem için bölünür, mühürlenir ve imzalanır.
Neler analiz edilir
- Toplam nem: faydalı enerjiyi düşürür; çoğu zaman belli bir sınırın üstü cezalandırılır.
- Kalorifik değer (üst ya da alt; teslim alındığı gibi ya da havada kurutulmuş): termik kömürde ana fiyat parametresi.
- Kül, uçucu madde ve kükürt: kazanları, emisyonları ve kok kalitesini etkiler.
- Koklaşabilir kömürde ayrıca şişme indeksi gibi koklaşma özellikleri; kontrat isterse her ikisinde de boyut ve Hardgrove öğütülebilirlik.
Analizi akredite bir laboratuvar yapar. Alıcı ve satıcı sonuçları anlaşılan toleransın dışında farklıysa mühürlü hakem numunesi karar verir.
Ambarlarda güvenlik
Kömür kendiliğinden ısınabilir, metan ve karbonmonoksit çıkarabilir. Tahliyeden önce ve tahliye sırasında sörveyörler ve mürettebat ambar sıcaklıklarını ve gaz ölçümlerini kontrol eder; ambar havalandırılıp ölçülmeden kimse girmez. Islak ve ince kömür de dengesizleşebilir; bu yüzden yüklemeden önce nem sertifikalarına bakılır.
Kim gözetim yapabilir
Kömür 27. gümrük faslına girer; gözetim firmalarının bu fasıl için Ticaret Bakanlığı yetkisi olması gerekir. Portiva her liman sayfasında firmaların yetkili olduğu fasılları gösterir.
Sörveyör bulmak
Portiva'da limanı seçin, oradaki bütün yetkili firmaları görün. Teklif almak için tek bir talep gönderin, o limanda çalışan firmalara iletelim. Yurtdışındaki sörvey firmaları, kendi adlarına gemiye çıkacak yerel sörveyör için yerel sörveyör talebini kullanabilir.