Hasar sörveyi: gemi ve yük
Hasar sörveyi neyin, ne kadar hasar gördüğünü ve kanıtlar elverdiği ölçüde nedenini ortaya koyar. Limanda bu ya gemi hasarıdır (örneğin stevedor ya da rıhtım kaynaklı), ya da yük hasarı: ıslanma, pas, ezilme, kirlenme ya da eksiklik.
Gemi hasarı
Limandaki tipik durumlar şunlardır: kepçe, magnet ve iş makinelerinin ambar mezarnalarında, merdivenlerde, postalarda ve tank top'ta yaptığı stevedor hasarı; yanaşma sırasında rıhtıma temas; ve varışta fark edilen ağır hava hasarı. Sörveyör genellikle armatör, P&I kulübü ya da tekne sigortacısı adına çalışır; bazen kiracının ya da terminalin sörveyörüyle ortak. Denize elverişlilik için klas sörveyleri ayrıdır ve klas kuruluşu tarafından yapılır.
Stevedor hasarında kaptan genellikle operasyon sırasında bir stevedor hasar raporu düzenler ve imzalatır. Stevedorlar hâlâ gemideyken hasarı gören sörveyör onu operasyona bağlayabilir; bir hafta sonra, ambarlar bir sonraki yükle doluyken bu çok daha zordur.
Yük hasarı
Çelik ürünlerde yaygın sorunlar pas, ıslanma, eğilmiş ya da ezilmiş rulo ve demetler ve kopmuş bağlamalardır. Dökme yüklerde ıslanma, önceki yükle ya da yabancı maddeyle kirlenme, ısınma ve eksikliktir. Sörveyör alıcı ya da yük sigortacısı adına, çoğu zaman armatör sörveyörüyle birlikte çalışır. Yük hareket ettirilmeden ya da karışmadan önce numuneler, fotoğraflar ve yükün ambardaki yeri kayda geçirilir.
Zamanlama ve ortak sörvey neden önemli
- Tahliye devam etmeden ya da yük limandan çıkmadan muayene edin; stokta karıştıktan sonra hasarlı ve sağlam yük ayrılamaz.
- Protesto mektuplarını zamanında verin ve olay tutanağına (statement of facts) işletin.
- Mümkünse armatör ve yük tarafının sörveyörleri birlikte çıkıp, nedende anlaşamasalar bile olgularda mutabık kalsın.
Sörveyör bulmak
Portiva'da limanı seçin, oradaki bütün yetkili firmaları görün. Teklif almak için tek bir talep gönderin, o limanda çalışan firmalara iletelim. Yurtdışındaki sörvey firmaları, kendi adlarına gemiye çıkacak yerel sörveyör için yerel sörveyör talebini kullanabilir.